• Een brandveilig gebouw maak je samen
24 december 2009
24 dec 2009

Een brandveilig gebouw maak je samen

Brand ontstaat doorgaans door onvoorzichtig gedrag. Roken op bed. Kortsluiting. Een oververhit fornuis. Gebouwbeheerders en facilitair managers stellen alles in het werk om het ontstaan van brand tegen te gaan. Toch is de facilitaire beroepsgroep niet in staat optimale bestrijdingsmaatregelen te treffen, als zij daarbij niet gesteund worden door andere disciplines.

Bewonersgedrag is een gevolg van een complex aantal factoren. Het staat niet los van belangrijke beslissingen en keuzen die in de ontwerp- en bouwfase door architecten, bouwers en installateurs gemaakt worden. De vraag is hoe een beter samenspel tussen gebouwbeheerders en de genoemde bouwpartners eraan kan meewerken dat de brandveiligheid in gebouwen toeneemt. Als er eenmaal brand uitbreekt, komt het op brandbestrijding aan. De effectiviteit van blusmaatregelen wordt enorm vergroot door bouwkundige maatregelen. Het is dan wel van belang dat architecten, bouwers en installateurs een grotere focus hebben op het belang van brandpreventie dan in de praktijk vaak gebruikelijk is. Brandveiligheid is een hot issue. De bouwsector kan in al zijn geledingen veel doen aan verbetering daarvan. Steeds meer opdrachtgevers van zorggebouwen, kantoren en scholen stellen hoge eisen aan de bouwende partijen, van architecten, aannemers tot toeleveranciers. Het besef dringt steeds meer door dat brandbestrijding mooi is, maar preventie beter. Vanuit die optiek worden er steeds meer eisen gesteld aan de gevolgen van bouwkundige en installatietechnische maatregelen voor de brandveiligheid. In de regeling Brandveilig Gebruik Bouwwerken (BGB), gebaseerd op de BRL-K21016, is een 21-tal aandachtsvelden genoemd, waaraan moet worden voldaan om het Keurmerk Brandveilig Gebouw te ontvangen. De eerste twee keurmerken ‘Brandveilig Gebouw’ zijn al in december 2007 door de toenmalige burgemeester Deetman van de Gemeente Den Haag, uitgereikt aan een verzorgingstehuis en een verpleeghuis in de Hofstad. De regeling toezicht Brandveilig Gebruik Bouwwerken (BGB) en het bijbehorende Keurmerk ‘Brandveilig Gebouw’ helpt om gebruikers en gebouwbeheerders brandveilig bewust te maken. Bij gebruikers ligt de primaire verantwoordelijkheid voor brandveiligheid van hun pand. Om zo’n keurmerk ‘Brandveilig Gebouw’ te verkrijgen, is aandacht voor dit aspect vanaf de ontwerp-bouwfase onmisbaar. Bouwkundige voorzieningen, zoals compartimentering, zijn een belangrijk kernpunt in de beoordeling van een brandveilig gebouw. Ook de aanwezigheid van vluchtroutes en voldoende vloeroppervlakte per persoon, goed functionerende vluchtdeuren en toegangssluizen, het vrijhouden van vluchtroutes van obstakels zijn kernpunten bij de beoordeling. Allemaal zaken die al in de ontwerp-bouwfase aan de orde komen. Als daarvoor in die fase geen of onvoldoende aandacht bestaat, is in de gebruiksfase haast ondoenlijk een brandveilig gebruik te waarborgen.

Samenspel
Een goed en doordacht samenspel in het ontwerp-bouwproces is een voorwaarde voor succesvol bouwen en moet voldoen aan de geldende eisen. Het traditionele bouwproces van aanbesteding en onderaanneming werkt daar niet aan mee. Een brandveilig gebouw komt het beste tot stand, als alle betrokken bouwpartners met elkaar op gelijkwaardige wijze in een bouwteam samenwerken. Veel bouwers beamen dat zij in een bouwteam zitten, maar beseffen nog onvoldoende dat zij niet alle kennis op een groot aantal terreinen in huis hebben. Kennis over brandveiligheid bijvoorbeeld. Die kennis berust veel meer bij gebouwbeheerders en facilitair managers, dan bij architecten en bouwers. Dit pleit voor een vroegtijdige betrokkenheid van gebouwmanagers bij de ontwerpfase van nieuwbouwprojecten, zeker als de beoogde bouwwerken een zorg- of onderwijsfunctie verkrijgen. Het traditionele bouwproces is erg gefocust op het zoeken naar de laagste prijs. Een focus op een brandveilig gebouw richt zich meer op de beste oplossing. Zolang opdrachtgevers de stichtingskosten in hun besluitvorming als doorslaggevend criterium hanteren, blijft het voor bouwpartners moeilijk om een integrale oplossing aan te bieden. Zo’n oplossing ontstaat vanzelf als niet de stichtingskosten, maar de cost of ownership of life cycle costs voor de opdrachtgever tot besliscriterium verheven worden. Als gewerkt wordt met het lcocriterium worden de kennis van beheer en gebruik haast vanzelfsprekend naar binnen gehaald in de fase waarin een voorlopig ontwerp (vo-fase) gemaakt wordt.

In het definitieve ontwerp (do-fase) is een actieve inbreng van gebouwbeheerders onmisbaar om tot een verantwoorde invulling van de integrale ontwerpopgave te komen. Bouwpartners die zich gedwongen voelen voor de laagste prijs te werken, hebben geen focus op brandveiligheid, maar zullen hoogst voldoen aan de wettelijke verplichtingen. Nu de verantwoordelijkheid voor brandveilige gebouwen steeds meer bij gebruikers ligt, kunnen bouwers zich niet meer richten op de wettelijke eisen, maar op de wensen en verwachtingen van de opdrachtgevers en de eindgebruikers. Dat komt vanzelfsprekend de brandveiligheid enorm ten goede.

Ontwerpen, bouwen, beheren
Het klassieke bouwproces kent een chronologische volgorde en een gefragmenteerd karakter. Er staan hoge schuttingen tussen de ontwerp-, de bouw- en de installatiefase. Om over de gebruiksfase nog maar te zwijgen. Een actuele vernieuwing van het bouwproces richt zich op het naar voren halen van praktijkkennis uit de gebruiksfase naar de ontwerpfase. Ontwerpers en beheerders zouden veel meer bondgenoten dan tegenpolen moeten zijn. Daarvoor is het wel gewenst, nodig en onmisbaar dat zij elkaars taal spreken en elkaar weten te vinden. De traditionele bouwcultuur werkt daar niet vanzelfsprekend aan mee. Er ontstaat een nieuw speelveld, waarbinnen innovatieve marktpartijen elkaar zullen vinden en versterken. Het speelveld behoort aan moderne opdrachtgevers, ambitieuze architecten, vooruitstrevende bouwers, moderne installateurs en eigentijdse toeleveranciers. Als zij een gezamenlijke visie en ambitie hebben, ontstaat er een voedingsbodem voor het ontwerpen en bouwen van brandveilige gebouwen. De plezierige gevolgen daarvan komen ten goede aan de gebouwbeheerders en gebruikers. Uiteindelijk zou het in het gehele bouwproces daarom te doen moeten zijn.

In een interactieve dialoog tussen alle betrokken stakeholders kan een betere invulling van de bouwopgave gedijen. De recent gelanceerde regeling Brandveilig Gebruik Bouwwerken (BGB) is voor deze moderne aanpak een belangrijk hulpmiddel. Een toepassing van deze regeling en het gebruik van het daarop gebaseerde Keurmerk ‘Brandveilig Gebouw’ wordt door steeds meer gemeentebesturen en brandweerkorpsen, zoals door de vier grote gemeenten in het G4-verband.

Samenwerkingsverbanden
Als je altijd als onderaannemer tegen de laagste prijs hebt gewerkt,
ben je niet vanzelfsprekend een competente bouwpartner voor brandveilige gebouwen. Dat vraagt een investering in kennis en competenties. Er dienen zich veel ontwerpvragen en praktische kwesties aan, waarover bouwpartners een gedeeld en verdiept inzicht kunnen ontwikkelen. Door strategische samenwerkingsverbanden kunnen gelijkgezinde bouwpartners uit verschillende beroepsgroepen met elkaar samenwerken aan een scherpere focus op brandveilig bouwen. Als ook gebouwmanagers daarbij aanschuiven, komt een brandveilige toekomst dichterbij. Zo’n toekomst is het resultaat van een evenwichtige benadering van technische aspecten, administratieve zaken en gewenst bewonersgedrag. Zowel gebouwbeheerders als bouwpartners zullen zich van hun zelfgekozen hokjesgeest moeten ontdoen en tot het slechten van traditionele grenzen tussen beroepsgroepen komen. Als een gebouw niet goed gecompartimenteerd is, is ieder vorm van brandbestrijding ‘water naar de zee dragen’. Innovatieve marktpartijen uit de gehele bouwkolom hebben oog voor de eisen, wensen en verwachtingen van eindgebruikers, zeker ook op het gebied van brandveiligheid. Blussen is mooi, voorkomen is beter. Er ligt een belangrijke uitdaging voor alle schakels uit de bouwkolom.



Mercuri Urval is een internationale adviesorganisatie

Het corporate gevoel van een sympathieke headhunter

Als je een interview hebt bij Mercuri Urval met Marcel L’Herminez, komen er spontaan drie vragen bovendrijven.

Coenen Concept bouwt tandartspraktijk in Veldhoven

‘Interieur draagt bij aan optimale dienstverlening 5504 Mondzorg’

‘Niets is onmogelijk’. Dat is het motto van Lars van Breukelen.

Mkb’ers ontdek het internationaal talent in de regio!

What about the spouses?

Eindhoven gloeit nog na van twee prachtige, drukbezochte evenementen: DDW en Glow. De regio leeft en bruist, bloeit en groeit, onderneemt en innoveert en de toekomst lacht ons tegemoet.

De duidelijke meerwaarde van Ergon-medewerkers

‘Ik zou willen dat ik er meer kon aannemen’

Bij het horen van de naam Ergon, denken veel mensen al snel aan de schoffelaars in de gemeenteplantsoenen.

Wim van Wessel maakt Wesco toekomstbestendig

Eigenwijze visie en werkwijze werpen vruchten af in schoonmaakbranche

De schoonmaakbranche is volop in beweging.

Meten is weten

Nul40 on- en offline mediabureau in Eindhoven

‘Onze klanten hebben altijd rechtstreeks contact met senior adviseurs’