• Houten kantoorgebouw kan brandveilig
23 mei 2016
23 mei 2016

Houten kantoorgebouw kan brandveilig

De wereldwijde toename van het aantal wolkenkrabbers en hoge kantoorgebouwen brengt veel kopzorgen met zich mee voor de brandveiligheidsbranche. Het komende jaar vinden er verschillende conferenties en bijeenkomsten plaats waar de brandveiligheid bij de kantoorkolossen centraal staat. Aanleiding was de brand in een wolkenkrabber in Dubai, begin dit jaar. Er vielen daarbij gelukkig slechts 14 gewonden, maar de ramp had vele malen groter kunnen zijn. Nu er steeds meer interesse komt voor houten hoogbouw, roept dat ook vragen op rond de brandveiligheid van deze gebouwen.

In The Address Hotel, dat 63 verdiepingen hoog is, brak met nieuwjaar rond 19.00 uur een grote brand uit. In de chaos die ontstond, kreeg een persoon een hartaanval. Die overleed even later in het ziekenhuis, zeggen bronnen. „Iedereen raakte in paniek", vertelt de Britse ooggetuige. „De hitte in het gebouw was overweldigend. Het was echt angstaanjagend." Andere mensen die in het hotel waren, hebben wel een alarm horen afgaan. Sommigen van hen zeggen dat de sproeiers niet werden geactiveerd. Een Britse zakenman zegt tegen The Guardian dat het personeel van The Address Hotel wel adequaat reageerde. „Ze lieten ons meteen zien waar de uitgangen waren", zegt hij.
Volgens Erik Janse, brandveiligheidsadviseur, zijn nooduitgangen het belangrijkste wanneer er brand uitbreekt in een gebouw met veel verdiepingen. „Dit soort gebouwen beschikt meestal over een aantal vluchtroutes. Het is belangrijk dat die goed zichtbaar zijn."
Hij vertelt dat de hoge gebouwen, zoals wolkenkrabbers, vaak zijn opgedeeld in een aantal compartimenten, die allemaal afzonderlijk brandveilig zijn gemaakt. In hotels geldt dat vaak voor alle kamers. „Als er dan in een van de ruimtes brand uitbreekt, zit je in de kamer ernaast nog een tijdje veilig."
Het vuur begon op de twintigste verdieping van The Address Hotel en kroop vervolgens in hoog tempo langs de muren van het gebouw omhoog. Volgens de autoriteiten hebben de brandwerende systemen in het gebouw voorkomen dat het vuur zich binnen net zo snel verspreidde. Janse denkt dat er daardoor niet meteen overal in het gebouw brandalarmen en sproeiers zijn afgegaan. „Het vuur verspreidt zich in het gebouw zelf minder snel door brandwanden en branddeuren. Als er onmiddellijk overal sproeiers afgaan, is de materiële schade in de wolkenkrabber misschien nog groter." Volgens Janse is het erg lastig om hoge gebouwen zoals in Dubai compleet brandveilig te maken. „Er worden daar waarschijnlijk wel meer veiligheidsmaatregelen genomen", zegt hij. „Een vuur dat in zo’n gebouw ontstaat, blus je niet zo maar."

Houten wolkenkrabber

Met de brandveiligheid in het achterhoofd is de komst van een houten wolkenkrabber geen logische ontwikkeling. Maar toch hebben houten wolkenkrabbers de toekomst, vindt een steeds grotere groep architecten. De burgemeester van Londen heeft nu een ontwerp op zijn bureau liggen voor de bouw van een 300 meter hoge, volledig houten torenflat. Bij een bijzonder bouwproject hoort een passende bijnaam. Die is alvast binnen. Londenaren noemen de Oakwood Tower van tachtig verdiepingen al 'de tandenstoker'. Hout is een zeldzaamheid in de skyline van steden. Maar de ontwerpers van het appartementencomplex voorspellen dat het materiaal de bouwsector volledig op zijn kop zal zetten. Precies zoals glas, staal en beton dat in het verleden deden.

Bouwen met hout gaat sneller en houten wolkenkrabbers zijn minder zwaar. Het risico op brand is niet per se groter dan bij staal. Grote stukken hout zijn moeilijk in brand te krijgen. „Als het toch gebeurt, mag de brand een draagconstructie pas na 30 minuten aantasten", zegt Lynn Ewalts van ANA Architecten en ontwerper van houten woningen in Amsterdam. „Die constructie blijft dan overigens gewoon staan, omdat het vuur niet doordringt tot de kern. Staal dat te heet wordt, knakt meteen doormidden."
De afgelopen 5 jaar zijn op verschillende plekken in de wereld al hoge gebouwen van hout neergezet. In het Canadese Vancouver is onlangs begonnen met een houten toren, die met achttien verdiepingen een stuk lager wordt dan Oakland Tower. De Noorse stad Bergen heeft momenteel het hoogste volledig houten gebouw, van veertien verdiepingen.
Volgens Ewalts wint hout aan populariteit omdat mensen het associëren met de natuur en duurzaamheid. „De productie van staal en cement kost enorm veel energie, waarbij veel CO2 vrijkomt. Hout heeft dat probleem minder. En omdat hout lichter is, kost ook het transport minder energie."
Het hout wordt gestoomd en gereinigd, wat vrijwel alle bacteriën doodt. „Eventueel wordt het geïmpregneerd. Vervolgens heb je er jaren geen omkijken meer naar", aldus Ewalts. De onderdelen kunnen in de fabriek worden gemaakt en op de bouwplaats als een soort Ikea-bouwpakket in elkaar worden gezet. Dat spaart tijd en geld.

Nieuwe technieken voeden de belangstelling voor de houten wolkenkrabber. Er zijn allerlei supersterke houtsamenstellingen waarmee heel hoge gebouwen kunnen worden gemaakt, aldus de Universiteit van Cambridge, medeontwerper van de Oakwood Tower. Bijvoorbeeld constructies waarbij het hout laag voor laag wordt aangebracht met brandwerende lijm.
Ewalts kijkt er vol verwachting naar. „Op dit moment kunnen we maar tot vier verdiepingen probleemloos bouwen met uitsluitend hout, omdat het te veel werkt." Als je hoger wilt gaan, is voor de stabiliteit een kern van beton en staal nodig. Verder zal het hout moeten worden bevestigd met bouten en moeren. „Ook daar is dus nog een beetje staal voor nodig."

Of de wolkenkrabber van puur hout in de toekomst nu gerealiseerd zal worden of niet, het ontwerp inspireert in elk geval ontwerpers, zegt wolkenkrabber-expert Jan Klerks van Skyscrapercity.com. „Er is weinig innovatie in de bouw. Nederland gebruikt nog altijd veel beton omdat we hier nauwelijks hout en staal produceren. De Scandinavische landen barsten inmiddels van de kennis over bouwen met hout. Ze hebben niet voor niets al de hoogste houten toren."
Klerks verwacht dat het aantal wolkenkrabbers, van hout of niet, de komende jaren wereldwijd flink groeit. „Wolkenkrabbers zijn leuk. Het eerste wat mensen er doen, is naar het balkon of raam lopen en kijken. Ze zijn gefascineerd door het uitzicht, de locatie, de wolkenlucht. Ik kijk uit naar de bouw van die houten wolkenkrabbers."

 



Mercuri Urval is een internationale adviesorganisatie

Het corporate gevoel van een sympathieke headhunter

Als je een interview hebt bij Mercuri Urval met Marcel L’Herminez, komen er spontaan drie vragen bovendrijven.

Coenen Concept bouwt tandartspraktijk in Veldhoven

‘Interieur draagt bij aan optimale dienstverlening 5504 Mondzorg’

‘Niets is onmogelijk’. Dat is het motto van Lars van Breukelen.

Mkb’ers ontdek het internationaal talent in de regio!

What about the spouses?

Eindhoven gloeit nog na van twee prachtige, drukbezochte evenementen: DDW en Glow. De regio leeft en bruist, bloeit en groeit, onderneemt en innoveert en de toekomst lacht ons tegemoet.

De duidelijke meerwaarde van Ergon-medewerkers

‘Ik zou willen dat ik er meer kon aannemen’

Bij het horen van de naam Ergon, denken veel mensen al snel aan de schoffelaars in de gemeenteplantsoenen.

Meten is weten

Nul40 on- en offline mediabureau in Eindhoven

‘Onze klanten hebben altijd rechtstreeks contact met senior adviseurs’

Wim van Wessel maakt Wesco toekomstbestendig

Eigenwijze visie en werkwijze werpen vruchten af in schoonmaakbranche

De schoonmaakbranche is volop in beweging.