• Binnenklimaat is ideaal voor plaagdieren
30 april 2014
30 apr 2014

Binnenklimaat is ideaal voor plaagdieren

Een ideaal binnenklimaat beschermt mensen tegen de grillige natuur buiten. Wanneer het buiten grimmig koud is kunnen we binnen toch een comfortabele temperatuur handhaven. Wanneer het buiten benauwd is dan kunnen we de luchtvochtigheid en de temperatuur binnen verlagen dankzij verwarming en airconditioning. Het zijn verworvenheden van de menselijke cultuur die ook door plaagdieren erg op prijs worden gesteld.

Niet voor niets zijn heel veel plaagdieren cultuurvolgers. Bosmuizen, bijvoorbeeld, leven in de zomer lekker buiten. Er is voor hen dan genoeg voedsel in het bos te vinden. In de herfst gaan bosmuizen op zoek naar schuilplaatsen waar ze kunnen overwinteren. Dat is de reden waarom ze graag gebouwen verkiezen boven het kille bos. Er is nog een reden waarom ze graag bij ons mensen overwinteren. In gebouwen leven geen uilen, vossen en andere roofdieren. Tenminste, wanneer ze niet de pech hebben om een hongerige kat of een steenmarter tegen te komen. Ook spinnen, insecten en pissebedden vinden het binnenshuis fijn. Ze vinden er omstandigheden die voor hun overleving gunstig zijn. De juiste temperatuur, een optimale luchtvochtigheid, voldoende voedsel en een geringe kans om natuurlijke vijanden tegen te komen. Meestal is er bij vochtproblemen sprake van een duidelijke relatie met de aanwezigheid van water, in de gasvormige of vloeibare fase. Tijdens de bouwfase al komen grote hoeveelheden water binnen gebouwen vrij, bijvoorbeeld tijdens het storten van beton en het metselen met specie. Een te hoge grondwaterstand en onvoldoende bodemafsluiting zorgen daarna voor blijvende vochtproblemen. Bodemvocht dus. Lekkage wordt veroorzaakt door ondeskundige afbouw of door achterstallig onderhoud. Lekkagevocht dus! En dan is er nog sprake van woonvocht dat wordt veroorzaakt door de aanwezigheid van veel transpirerende mensen en kamerplanten wanneer adequate ventilatie ontbreekt. Keukens produceren kookvocht dat in ideale gevallen ook weer wordt afgevoerd. In bestaande gebouwen komt zelfs, en niet eens zelden, vloeibaar water voor, bijvoorbeeld in kruipruimten, kelders, natte ruimten, dakgoten of regenwater op platte daken. Een permanente hoge luchtvochtigheid, bijvoorbeeld onder kasten, achter banken en achter opgestapelde goederen, veroorzaakt ook vaak vochtproblemen. Waar de luchtcirculatie intens is kan de luchtvochtigheid plaatselijk juist weer laag zijn. Het is dus van groot belang om te weten te komen waar vochtminnende plaagdieren zich kunnen gaan ontwikkelen. Meestal zijn dat plaatsen waar ook schimmels groeien die dan weer als voedsel kunnen dienen voor insecten en mijten. In oudere woningen is regendoorslag een belangrijke oorzaak van vochtproblematiek en beschimmelingen. Vochtbronnen saneren is dus de remedie tegen overlast en schade. Bouwkundige kennis is daarvoor niet zelden een noodzakelijke voorwaarde. Gevolgen van vochtproblemen Vochtproblemen blijven nooit zonder gevolgen. Vochtig hout zijn aantrekkelijke voedingsbodems voor houtaantastende schimmels en insecten. Daarnaast zijn er tal van vochtminnende plaagdieren bekend zoals muggen en voorraadaantasters. Een normale luchtvochtigheid varieert binnen gebouwen en woningen tussen 55 en 70%. Bij hogere waarden ontstaat schimmelgroei. Veel vochtminnende plaagdieren ‘begrazen’ die schimmels maar al te graag. Wanneer bouwhout voor langere tijd een vochtgehalte heeft van meer dan 21% zullen na verloop van tijd schimmels op dat hout gaan groeien. De huiszwam en de kelderzwam zijn beruchte schimmelsoorten. De huiszwam (Serpula lacrymans) is zelfs in staat om droog hout aan te tasten en te verpulveren. Via meterslange strengen kan deze schimmel water van elders aanvoeren. Dure reparaties, of zelfs renovatie, zijn daar het gevolg van. Wanneer vruchtlichamen ontstaan is het proces van aantasting meestal al ernstig voortgeschreden. Ook larven van insecten zijn instaat om hout aan te tasten. Voorbeelden zijn de grote houtwormkever (Xestobium rufovillosum) en de gewone houtwormkever (Anobium punctatum) die vooral eikenhout aantasten. De aanwezigheid van kevers verraadt zich door uitvliegopeningen in het hout. De aantasting kan jarenlang diep in het hout voortschrijden zonder te worden opgemerkt.

Vochtminnende plaagdieren
Steekmuggen (Culex pipiens), oorwormen (Forficula spp.), zilvervisjes (Lepisma saccharina), stofluizen (Psocoptera), springstaarten (Collembola) en de al genoemde houtwormen zijn voorbeelden uit de longlist van vochtminnende insecten. Daarnaast zijn er pissebedden (Crustaceae), miljoenpoten (Diplopoda) en vochtminnende mijten (Arachnidae). En dan zijn er nog de incidentele slakken en wormen die ook van vochtigheid houden. Naast het vochtminnende karakter kunnen plaagdieren ook worden onderverdeeld naar het type van de schadebeelden. Zo zijn er materiaalbeschadigers (zadenmot en grote houtworm) en voorraadaantasters (mijten en stofluizen) en eventuele bestrijding te kunnen overgaan, is deskundige determinatie onontbeerlijk.

Medische problemen
Het is heel lang bekend dat er een relatie bestaat tussen een te hoge luchtvochtigheid en gezondheidsproblemen zoals astma, bronchitis, en reuma. De Woningwet van 1901 stelde niet voor niets al regels om vochtproblematiek in woningen tegen te gaan. De aanwezigheid van plaagdieren is ook een oorzaak van allergieën. Kakkerlakken, mijten en ook schimmels zijn beruchte bronnen van allergenen, naast de bekende huidschilfers van mensen en gezelschapsdieren. Huisstof is een notoire verzamelbron van allergenen en huisstofmijten (Dermatophagoides) zijn er in grote getale in te vinden. Verder zijn stankoverlast en een benauwde atmosfeer niet zelden oorzaak van psychosomatische klachten.Ook op het gebied van vochtminnende plaagdieren is voorkomen beter dan genezen. Preventie dus. Bouwkundige wering, houtverduurzaming, binnenklimaatbeheersing en een goede hygiëne. De basis van dit alles bestaat uit regelmatige inspectie en monitoring op basis van een planmatige aanpak, ondersteund door experts op het gebied van plaagdierbeheersing en bouwkundig onderhoud. Het mag duidelijk zijn dat droge kruipruimten en droge airconditioningssystemen cruciaal zijn.

Facilitaire kosten
Problemen met plaagdieren worden nogal eens, en dus meestal, ad hoc aangepakt op basis van symptoombestrijding. Het verhelpen van acute problemen is echter een korte termijn benadering waarbij succes op langere termijn uit zal blijven. Net zoals dweilen met een druppelende kraan niet tot een droge vloer zal leiden. Vertaald naar plaagdierbeheersing betekent het dat steeds, en onwettig, en steeds opnieuw chemische middelen moeten worden toegepast in de leef- en werkomgeving van mensen. Een structurele aanpak is dus op termijn de goedkoopste aanpak. Elk gebouw, of het nu een gemeentehuis, een woning, een winkel, een opslagplaats of een fabriek is, wordt gekenmerkt door een ingewikkeld samenspel van risico’s die kunnen leiden tot hinder, overlast of schade die door plaagdieren worden veroorzaakt. Risico’s op het gebied van bouwkundige constructie, hygiëne, aan- en afvoer van materialen en interne bedrijfsvoering vormen samen de Plaagdier Risico Inventarisatie (PRI). In een vorige aflevering van F&B is een beschrijving te vinden van Integrated Pest Management (IPM) en van het KAD Keurmerk als basis van duurzaam plaagdierbeheer.



Mercuri Urval is een internationale adviesorganisatie

Het corporate gevoel van een sympathieke headhunter

Als je een interview hebt bij Mercuri Urval met Marcel L’Herminez, komen er spontaan drie vragen bovendrijven.

Coenen Concept bouwt tandartspraktijk in Veldhoven

‘Interieur draagt bij aan optimale dienstverlening 5504 Mondzorg’

‘Niets is onmogelijk’. Dat is het motto van Lars van Breukelen.

Mkb’ers ontdek het internationaal talent in de regio!

What about the spouses?

Eindhoven gloeit nog na van twee prachtige, drukbezochte evenementen: DDW en Glow. De regio leeft en bruist, bloeit en groeit, onderneemt en innoveert en de toekomst lacht ons tegemoet.

Wim van Wessel maakt Wesco toekomstbestendig

Eigenwijze visie en werkwijze werpen vruchten af in schoonmaakbranche

De schoonmaakbranche is volop in beweging.

De duidelijke meerwaarde van Ergon-medewerkers

‘Ik zou willen dat ik er meer kon aannemen’

Bij het horen van de naam Ergon, denken veel mensen al snel aan de schoffelaars in de gemeenteplantsoenen.

Meten is weten

Nul40 on- en offline mediabureau in Eindhoven

‘Onze klanten hebben altijd rechtstreeks contact met senior adviseurs’