• Ministerie stimuleert herbestemming<br />
25 oktober 2011
25 okt 2011

Ministerie stimuleert herbestemming

De overheid wil duurzaam gebruik van leegstaande kerken, fabrieken en andere in onbruik geraakte, waardevolle gebouwen bevorderen. Daarom heeft het de nieuwe subsidieregeling 'Stimulering herbestemming monumenten' in het leven geroepen. Het is een van de initiatieven die staatssecretaris Zijlstra heeft genomen om initiatiefnemers van herbestemmingen een steun in de rug te geven.

Gebouweigenaren kunnen subsidie krijgen voor een onderzoek naar de haalbaarheid van herbestemming. Ook kan de overheid bijdragen in de kosten om een gebouw tijdens de planvorming provisorisch wind- en waterdicht te maken. Door ontkerkelijking, krimp en andere factoren dreigen namelijk leegstand en verval voor duizenden kerken, fabrieken, boerderijen en andere bouwwerken. Dat zulke historische gebouwen met een nieuwe bestemming weer een toekomst met meerwaarde hebben, bewijzen bijvoorbeeld de tot boekhandel verbouwde Dominicanenkerk in Maastricht, het Rotterdamse pakhuis St. Jobsveem dat verbouwd is tot woongebouw met op de begane grond bedrijfsruimten en horeca en de DRU Cultuurfabriek in het portiersgebouw van de oude ijzergieterij DRU in Ulft.

Zo beschikt de DRU Cultuurfabriek in de nieuwe opzet over twee roc’s, een theater, popcentrum, filmhuis, bibliotheek, muziekschool, VVV kantoor, galerie, grand café en een vergader- en conferentiezalenverhuur. Bijzonder daarbij is dat de authentieke details behouden zijn gebleven. De houten plafondbalken, de gietijzeren stijlen en de fabrieksramen zijn nog steeds onderdeel van het gebouw. Duurzaamheid voert bovendien de boventoon. Onder andere de bar in het grand café, de receptiepost in de foyer en de bankjes in de bibliotheek zijn gemaakt van gerecycled materiaal.

Complex
Maar aan zo'n succesvolle herbestemming als bij de DRU Cultuurfabriek  gaat heel wat vooraf. Het gaat vaak om complexe, tijdrovende processen met tal van onzekerheden. Omdat lange tijd de gebouwen leeg staan dreigt vaak verval. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft daarom structureel 2,4 miljoen euro per jaar beschikbaar gesteld voor de subsidieregeling 'Stimulering herbestemming monumenten'.

Hiervan is 1,4 miljoen bestemd voor het wind- en waterdicht maken van monumenten en 1 miljoen euro voor haalbaarheidsonderzoeken. Daarnaast is er eenmalig een bedrag van 1,6 miljoen extra beschikbaar voor de haalbaarheidsonderzoeken. Dit bedrag wordt aan de regeling toegevoegd door de ministeries van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en Onderwijs, Cultuur en Wetenschap omdat de regeling bijdraagt aan de leefbaarheid van krimpgebieden, aandachtswijken en zogenaamde Ortegagemeenten (de new towns Almere, Apeldoorn, Ede Haarlemmermeer en Zoetermeer).

Identiteit

Een markant gebouw geeft volgens het Cultureel Erfgoed aan bewoners identiteit. ‘Als het herbestemde pand een nieuwe, publieke functie krijgt, heeft dit een positieve uitwerking op het hele gebied. Herbestemming draagt bij aan het behoud van het eigen karakter van de omgeving.' De regeling is bedoeld voor gebouwen die zich niet zo makkelijk lenen voor een nieuwe, andere functie. Ook een gebouw dat geen rijks-, provinciaal of gemeentelijk monument is, kan subsidie krijgen. Het moet dan wel van cultuurhistorisch belang zijn - ook in de optiek van de gemeente. De regeling richt zich op eigenaren, maar voor een haalbaarheidsonderzoek kunnen ook andere belanghebbenden subsidie aanvragen, zoals een gemeente, projectontwikkelaar, corporatie of omwonenden die zich verenigd hebben in een stichting.

 

Streamer

 

‘Een markant gebouw geeft bewoners identiteit.’

Foto: Studio De Winter

Onderschrift foto: De DRU Cultuurfabriek is gevestigd in het gerestaureerde en verbouwde Portierscomplex van voormalig ijzergieterij DRU.